İntifa Hakkı Nedir?

İntifa hakkı, bir taşınmazdan ya da taşınır maldan yararlanma yetkisi sağlayan hakka denmektedir. Özellikle bu hak aile içi devirlerde, miras planlamalarında ve bağış işlemlerinde tercih edilir. Bununla birlikte bu hak ile malikin mülkiyet hakkını tamamen ortadan kaldırmaz. Fakat kullanım ve faydalanma açısından farklı bir hukuki zemin oluşturur.

Pek çok kişi intifa hakkı ne demek, hangi durumlarda tesis edildiği gibi konularda bilgi sahibi olamayabiliyor. Bu sebeple sade bir şekilde özetlemek gerekirse, taşınır veya taşınmaz üzerinde kurulmuş olan kullanım hakkının resmiyete dökülmesidir.

Tapuda İntifa Hakkı Ne Anlama Gelir?

Tapuda intifa hakkı, taşınmaz üzerinde kurulmuş olan kullanım hakkının resmi bir şekilde tapu siciline işlenmesine denmektedir. Bu sayede hak yalnızca taraflar arasında kalmaz, üçüncü kişiler açısından da hukuki sonuç doğurur. Bununla birlikte tapu kayıtlarında malik bilgisiyle birlikte hak sahibi de ayrıca belirtilir.

Tapuda faydalanma hakkı bulunan taşınmazlarda mülkiyet devredilse dahi faydalanma hakkı devam eder. Bu nedenle taşınmaz satın alımı düşünen kişilerin tapu kayıtlarını detaylıca incelemesi ve araştırma yapması oldukça önemlidir. Özellikle intifalı tapu olarak adlandırılan taşınmazlarda kullanım hakkı malik yerine farklı bir kişide olabiliyor.

 İntifa Hakkı Ne İşe Yarar?

Faydalanma hakkı, mülkiyet devredilmeden mülkiyetin kullanım hakkının başka bir kişiye bırakılmasına yaramaktadır. Bu durumun en tipik örneği ebeveynlerin çocuklarına taşınmaz devri yaparken yaşamları süresince evi kullanmaya devam etmek istemeleri durumunda sık başvurulan hukuki yöntemlerden biri olarak ön plana çıkmaktadır.

Ayrıca bu hak bağış işlemlerinde, mirasın planlanmasında ve aile içi mal paylaşımında güvence veren önemli bir araçtır. Öyle ki malik, mülkiyeti devretmiş olsa dahi mülkiyet kullanım hakkı belirlenen süre boyunca korunur. Bu durum her iki tarafı da güvence altına alır.

İntifa Hakkı Kimlere Verilebilir?

Hem gerçek kişilere hem de tüzel kişilere tanınan bir haktır. Bununla birlikte gerçek kişilerde hak genellikle kişinin yaşam süresiyle sınırlı olarak kurulur. Tüzel kişilerde ise lehine kurulması halinde kanunda belirlenen azami sürelere göre hareket edilir.

Öyle ki hak sahibi olabilmek için akrabalık şartı aranmaz. Gerçek ve tüzel kişiler, vakıflar veya şirketler lehine de intifa hakkı kurmak mümkündür. Bu durumda da tarafların iradesi ve hukuki şartların sağlanıyor olması yeterlidir.

İntifa Hakkı Nasıl Kurulur?

Faydalanma hakkı resmi bir senet düzenlenip tapu müdürlüğünde tescil edilmesi ile kurulur. Bunun yanında taşınmazlar özelinde yalnızca sözlü anlaşma yeterli olmaz. Hukuken geçerli olabilmesi için mutlaka tapu siciline tescil edilmesi zorunludur.

Hak; satış, bağış, vasiyetname ya da mahkeme kararı gibi farklı hukuki sebepler ile verilebilir. Özellikle aile içinde olan devirlerde faydalanma hakkı kurmak ilerleyen dönemlerde kullanım hakkının korunmasına yarayan önemli bir yöntemdir. Faydalanma hakkı kurulurken gerekli belgeler ise şöyledir:

·       Kimlik belgesi

·       Tapu bilgileri

·       Tarafların hazır bulunması ya da vekâletname

·       Gerekli harç ve döner sermaye bedellerinin ödenmesi

·       Resmi senet düzenlenmesi

Belgelerde eksiklik bulunması halinde işlemlerin uzaması oldukça olasıdır. Bu sebeple tapu müdürlüğünden güncel evrak listesi alınması sürecin yönetimi açısından oldukça faydalıdır.

İntifa Hakkı Nasıl Sona Erer?

Bir diğer önemli konu ise intifa hakkı nasıl sona erer meselesidir. Gerçek kişiler lehine kurulmuş olan hak, kural olarak hak sahibinin ölümüyle biter. Süreli kurulmuşsa belirlenen sürenin dolmasıyla otomatik olarak kendiliğinden son bulur. Bunun yanında taşınmazın tamamen yok olması, mahkeme kararı ya da tarafların anlaşması gibi durumlarda da son bulur.

Hak sona erdiğinde ise mutlaka tapu kaydındaki şerhin kaldırılması gerekir. Bu işlem halk arasında intifa hakkı kaldırma olarak bilinmektedir.

Sık Sorulan Sorular

Konu hakkında merak edilen diğer konu başlıkları ise çoğunlukla şu şekildedir:

1 - İntifa Hakkı Olan Ev Satılır mı?

Bu sorusunun cevabı hukuken evettir. Malik taşınmazı satabilir ancak satış, mevcut faydalanma hakkı devam edecek şekilde gerçekleşir. Yeni malik, hakkı sona erene kadar taşınmazı fiilen kullanamayabilir.

2 - İntifa Hakkı Sahibi Evi Kiraya Verebilir mi?

Hayır. Oturma hakkı daha dar kapsamlı olan bir konudur. Sadece konutta oturma yetkisi sağlar. Faydalanma hakkı ise taşınmazdan ekonomik yararlanma, kiraya verme ve gelir elde etme gibi daha geniş haklar içerir.

3 - İntifa Hakkı İle Oturma Hakkı Aynı mı?

Hayır, aynı değildir. İntifa sahibine evi kullanma ve kiraya verip gelir elde etme hakkı tanımaktadır. Fakat oturma hakkı ise evde sadece oturma yetkisi verir ve bu hak başkasına devredilemez ya da kiraya verilemez.